Ẩn sau vẻ tĩnh lặng, thanh bình của nước Nhật những ngày đầu năm là cả một di sản phong tục được nâng niu qua hàng thế kỷ. Hãy cùng Travel Nhật Bản mở cánh cửa văn hóa xứ Phù Tang để khám phá trọn vẹn từ nhịp thời gian của mùa Tết Oshougatsu đến những nghi thức truyền thống độc đáo nhất ngay dưới đây.
1. Thời gian diễn ra
.jpg)
Khác với nhiều nước châu Á đón Tết Âm lịch, Nhật Bản đón Tết cổ truyền (Oshougatsu) theo lịch Dương, diễn ra chính thức từ 1/1 đến 3/1 (Sanganichi) nhưng không khí lễ hội đã bắt đầu từ đêm Giao thừa 31/12 (Omisoka). Trong kỳ nghỉ lễ toàn quốc kéo dài từ 29/12 đến hết 3/1, cả nước Nhật tạm gác nhịp sống hối hả để sum họp gia đình và du xuân cầu may. Nếu du lịch Nhật Bản vào đúng dịp này, bạn sẽ có cơ hội vàng để hòa mình trọn vẹn vào không khí đón Tết truyền thống đặc sắc của xứ Phù Tang.
2. Nghi thức chuẩn bị trước thềm năm mới
Trước khi bước vào thời khắc chuyển giao thiêng liêng, những ngày cuối tháng 12 là khoảng thời gian người Nhật tất bật hoàn tất các nghi thức chuẩn bị truyền thống, gột rửa điều cũ kỹ để sẵn sàng đón chào vận may và bình an trong năm mới.
🧹 Tổng vệ sinh nhà cửa (Susuharai): Bắt đầu từ khoảng ngày 13/12, người Nhật lau dọn tỉ mỉ từng ngóc ngách để thanh tẩy không gian sống, xua đi bụi bặm, xui xẻo của năm cũ và giữ nhà cửa trang nghiêm nghênh đón thần năm mới (Toshigami-sama).
.jpg)
🏮 Trang trí nhà cửa đón thần linh: Các gia đình bày biện nhiều vật phẩm cát tường để mời gọi may mắn và bảo vệ gia đạo:
.jpg)
🎋 Kadomatsu: Cặp ống tre vát chéo kết hợp cùng cành thông và hoa mận đặt trước cổng, tượng trưng cho sự kiên cường, trường thọ và sức sống mãnh liệt.
🎗️ Shimenawa: Dây thừng bện từ rơm khô treo trước cửa chính hoặc bàn thờ, tạo ranh giới thiêng liêng giúp ngăn tà khí xâm nhập.
🍡 Kagami Mochi: Hai chiếc bánh giầy tròn xếp chồng lên nhau, trên cùng đặt quả quýt daidai dâng lên thần linh, gửi gắm ước nguyện gia đình sung túc qua nhiều thế hệ.
.jpg)
💌 Gửi thiệp chúc Tết (Nengajo): Người Nhật duy trì thói quen viết thiệp tay gửi lời tri ân, chúc phúc đến người thân và đối tác. Toàn bộ thiệp gửi đúng hạn sẽ được bưu điện lưu giữ và đồng loạt phát tận tay người nhận vào đúng sáng ngày 1/1.
3. Những phong tục đặc trưng trong dịp Tết
Bước vào thời khắc Giao thừa và 3 ngày đầu năm, không khí Tết Oshougatsu hiện lên sống động qua loạt nghi thức tâm linh và hoạt động sum họp truyền thống:
.jpg)
🍜 Ăn mì trường thọ: Tối muộn đêm 31/12, người Nhật thưởng thức mì kiều mạch nóng hổi với sợi mì dài biểu trưng cho lời chúc sống lâu, khỏe mạnh và dễ cắt đứt nhằm rũ bỏ mọi muộn phiền năm cũ.
🔔 Nghe 108 tiếng chuông Giao thừa: Đúng nửa đêm 31/12, các ngôi chùa đồng loạt gióng lên 108 hồi chuông ngân vang để gột rửa 108 phiền não trần thế, mở ra khởi đầu thanh tịnh cho năm mới.
🌅 Đón bình minh đầu năm: Sáng sớm 1/1, người dân tìm đến những nơi thoáng đãng ngắm ánh mặt trời đầu tiên với niềm tin thần năm mới (Toshigami-sama) sẽ mang lại năng lượng may mắn cho cả năm.
⛩️ Đi lễ đền chùa đầu năm: Trong 3 ngày đầu năm, người Nhật thường mặc Kimono đến đền, chùa để cầu bình an, sức khỏe và rút thẻ xăm (Omikuji) dự đoán vận may đầu xuân.
🧧 Mừng tuổi đầu năm: Người lớn trao cho trẻ nhỏ những phong bao tiền mừng tuổi xinh xắn (Pochibukuro) kèm lời chúc hay ăn chóng lớn, chăm ngoan.
4. Ẩm thực Nhật Bản trong dịp Tết cổ truyền
Văn hóa ẩm thực Tết Nhật Bản nổi tiếng với sự đa dạng và cách bày trí tinh tế. Nổi bật trước hết là Sashimi và Sushi - hai món hải sản tươi sống mang tính biểu tượng với phương pháp chế biến cổ truyền hơn 150 năm, đòi hỏi sự tươi ngon và vệ sinh tuyệt đối.
.jpg)
Kế đến là Osechi - tập hợp các món nấu, nướng, trộn giấm giàu dinh dưỡng được xếp gọn trong hộp sơn mài đen lòng đỏ. Không chỉ giúp bảo quản lâu ngày để giảm bớt việc bếp núc cho phụ nữ dịp đầu năm, mỗi nguyên liệu trong hộp cơm Osechi còn hàm chứa một lời chúc may mắn cho năm mới.
.jpg)
Giữa nhịp sống hiện đại, mùa Tết Oshougatsu vẫn giữ nguyên nét trầm mặc và tinh tế vốn có, trở thành điểm hẹn văn hóa đầy cuốn hút vào mỗi dịp đầu năm. Một chuyến du xuân đến Nhật Bản chắc chắn sẽ mang lại cho bạn những trải nghiệm an yên và khó quên.
Khám phá thêm các tour du lịch Nhật Bản mùa Tết hấp dẫn>>> Tại đây!
